Docieranie silnika — jak to zrobić, żeby mu nie zaszkodzić?

Chcesz sprawdzić maksymalne osiągi samochodu tuż po wyjeździe z salonu? Nie rób tego!
Zacznij od spokojnej jazdy, czyli od tzw. docierania silnika.

Wyobraź sobie, że wyjeżdżasz nowym autem z salonu. Być może chodzi Ci po głowie, żeby wypróbować je w „akcji”?

Testowanie osiągów nowego silnika to kiepski pomysł.

Ostrożnie! Nowy (a także świeżo wyremontowany) silnik wymaga od Ciebie specjalnego traktowania, aby osiągnął pełną moc i służył Ci bezawaryjnie.

Z tego artykułu dowiesz się:

  1. Czym jest docieranie silnika?
  2. Jak długo docierać silnik?
  3. Jak to poprawnie zrobić?
  4. Dlaczego tak ważna jest wymiana oleju?
  5. Dlaczego nie docierać silnika na biegu jałowym?
  6. Ile trwa docieranie silnika po remoncie?
  7. Co wspólnego z silnikiem mają hamulce i opony?
  8. Co zyskam przez staranne docieranie silnika?

Czym jest docieranie silnika?

Docieranie silnika to taki sposób jazdy autem z nowym silnikiem, który prowadzi do lepszego „spasowania” poszczególnych elementów układu napędowego.

Dlatego rekomendujemy Ci, aby przez pierwsze 1500 kilometrów używać silnika w sposób opisany w tym artykule.

Fiat 1500 - nazwa modelu na tylnej klapie samochodu. Zbieżna z przebiegiem potrzebnym do dotarcia silnika.

Dlaczego należy docierać silnik?

Chodzi o to, aby części silnika „dopasowały się do siebie” -w ten sposób zwiększysz szansę na jego bezawaryjne działanie.

Może Ci się wydawać, że dzisiejsze silniki samochodowe nie potrzebują żadnych dodatkowych zabiegów. Przecież powstają dzięki pracy bardzo precyzyjnych maszyn.

I to prawda — nowe silniki są wykonywane znacznie dokładniej niż dawniej.

Jednak pomimo nowoczesnej technologii i precyzji wykonania (do dziesiątych części milimetra!) nie da się uniknąć pewnych „nierówności” w budowie silnika.

Widok na silnik spalinowy z zaznaczonymi wałkami rozrządu, wałem korbowym i panewkami.
Przekrój samochodowego silnika spalinowego. Źródło: scigacz.pl / oprac. własne

Na poziomie mikro nowe elementy konstrukcji wciąż muszą się wzajemnie dopasowywać.

Dopiero wtedy cylindry, tłoki, pierścienie, wały korbowe, panewki i tłoki zaczynają pracować jak jeden organizm.

Wyżej wspomniane „niedoskonałości” eliminowane są podczas pierwszych kilkunastu / kilkudziesięciu godzin jazdy samochodem.

To właśnie ten proces nazywa się docieraniem silnika.

Zalety prawidłowego docierania silnika

Dobrze dotarty silnik będzie działać tak, jak zaprojektował go inżynier. Odwdzięczy Ci się:

  • dłuższą żywotnością (może działać długo i bezawaryjnie),
  • właściwą mocą,
  • optymalnym poziomem zużycia paliwa.

Oczywiście wszystko to pod warunkiem, że prawidłowo przeprowadzisz „operację” docierania. Dowiedz się, jak to zrobić!

Przez ile kilometrów dociera się silnik?

Niebieski samochód na autostradzie.

Nikt tego nie wie na pewno.

Jako orientacyjną liczbę kilometrów, po przejechaniu których silnik uznaje się za skalibrowany, przyjmuje się od 1 do 1,5 tys. kilometrów.

Producenci nieraz podają, że wystarczy mniejszy przebieg. Ich zdaniem współczesne silniki powstają w oparciu o tak zaawansowane technologie, że okres rozbiegowy można skrócić.

Decyzja należy do Ciebie.

Naszym zdaniem lepiej przejechać w trybie docierania więcej kilometrów i mieć pewność, że ta operacja jest wykonana prawidłowo.

Jak prawidłowo docierać silnik?

Pracujące tłoki silnika spalinowego.

Rzecz w tym, żeby nie eksploatować silnika zbyt mocno. Jazda powinna być:

  • łagodna,
  • ze stopniowym zwiększaniem obrotów.

Co ważne: docieranie nie oznacza monotonnego „toczenia się” ze stałą prędkością.

  • Zmiany obciążenia i prędkości są wręcz wskazane.
  • Jednak ruszaj i hamuj łagodnie – unikaj gwałtownych manewrów i tzw. sportowej jazdy.

10 zasad na czas docierania silnika

W czasie docierania silnika musisz pamiętać o tych dziesięciu zasadach:

1. Unikaj długotrwałej monotonnej jazdy — wskazane są zmiany prędkości i obciążenia.

2. Zmieniaj bieg na wyższy, gdy obroty przekroczą:

  • 2000/minutę w dieslu lub
  • 2500-3000/minutę w silniku benzynowym.

3. Unikaj zbyt niskich i zbyt wysokich obrotów silnika. Pilnuj, żeby jeździć ze średnią prędkością obrotową (najlepiej od 1500 do ilości maksymalnych wskazanych w pkt 2).

4. Nie obciążaj pojazdu nadmierną liczbą pasażerów i ładunku. Zrezygnuj z przyczepy (jeśli możesz) i holowania innych pojazdów.

5. Staraj się wybierać jazdy po równej drodze. Zbyt długie odcinki pod górę i z góry mocniej obciążają silnik.

6. Podczas dłuższych tras rób przerwy. Co ok. 2 godziny pozwól silnikowi wystygnąć i ruszaj dalej.

7. Chroń silnik przed przegrzaniem. Zadbaj o prawidłowy poziom płynu chłodzącego i oleju silnikowego. W czasie upałów skontroluj również pracę wentylatora chłodnicy.

8. Odpuść sobie krótkie trasy.

  • Szkodzisz silnikowi, jeśli zbyt często pokonujesz dystans poniżej 15 km (dopiero po takiej jeździe resztki wilgoci odparowują z komory spalania).
  • Przy tzw. zimnym rozruchu w systemie smarowania nie ma odpowiedniego ciśnienia.

9. Nie rozpędzaj auta do maksymalnej prędkości. Będziemy to powtarzać do znudzenia — najlepsze na etapie docierania silnika są średnie osiągi!

10. Unikaj pracy silnika na biegu jałowym. W miarę możliwości unikaj długotrwałego stania w korku lub pozostawiania samochodu z pracującym silnikiem.

Regularna wymiana oleju jest ważna!

Butelka z olejem silnikowym i symbol oleju z deski rozdzielczej samochodu.

Musimy także wspomnieć o smarowaniu, bo „zdrowie” silnika w dużej mierze zależy od tego, czy ma odpowiedni olej.

Ten szlachetny płyn poddawany jest podczas pracy wysokiej temperaturze. A to powoduje jego powolne utlenianie (czyli starzenie się).

Utlenione frakcje starzejącego się oleju są w nim rozpuszczone – nie odseparuje ich filtr silnikowy. Dlatego pomoże tutaj jedynie wlanie zupełnie nowego oleju.

Przestrzegaj terminów wymiany oleju

Zachowaj szczególną czujność! Nie zwlekaj z wymianą oleju, gdy zbliżasz się do końca terminu (przebieg / lub okres użytkowania w silniku).

Wielu producentów przeszło na formułę tzw. „long life” (czyli wymiany co 30 tys. km).

  • Osoby zarządzające flotą samochodów wiedzą, że niejeden kierowca szybko „przebiega” taki dystans samochodem służbowym.
  • Olej powinien służyć przez założony dystans bez problemu, jeżeli zapewniasz silnikowi tzw. normatywne warunki pracy. Na przykład nie przegrzewasz go, nie przeciążasz.

Niezmiernie ważne jest, aby unikać jazdy na „suchym” silniku

  • Nie ruszaj od razu po uruchomieniu go, szczególnie gdy jest bardzo zimny (np. po długim postoju, w mroźny poranek).
  • Daj popracować silnikowi kilkanaście sekund po uruchomieniu. W tym czasie olej zostanie przepompowany z tzw. „miski olejowej” pod silnikiem i zacznie krążyć wszystkich mechanizmach.

Jeżeli Twój samochód pracuje w bardzo ciężkich warunkach lub dojdziesz do wniosku, że chcesz wymieniać olej częściej – możesz to zrobić na własny koszt.

  • Pamiętaj, że tzw. firmy leasingowe (oferujące leasing z serwisem, wynajem długoterminowy) nie refundują dodatkowych wymian.
  • Zakładają tzw. normatywne użytkowanie samochodu i trzymają się ściśle zaleceń producenta (wymiana tylko w okresach opisanych w instrukcji obsługi pojazdu).

Mały przebieg, ale minął rok od wymiany?

Część kierowców przejeżdża rocznie niewiele kilometrów.

Wielu z nich zakłada, że z wymianą oleju można poczekać, aż „dobiją” do wymaganego przebiegu. Nic bardziej mylnego! Olej z czasem traci swoje właściwości.

Stary olej (nawet z mniejszym przebiegiem) zmienia swój odczyn pH z zasadowego na kwaśny.

  • To powoduje procesy tzw. żelowania oleju, powstawania szlamów.
  • Rozpoczyna się korozja wnętrza silnika…

Tyle argumentów chyba wystarczy, prawda?

Ale podamy Ci jeszcze jeden: zużyty olej to większe opory pracy silnika.

  • Ochronna warstwa oleju staje się coraz cieńsza, aż dochodzi do kontaktów metal-metal.
  • Zwiększone w ten sposób opory silnika mogą doprowadzić do jego poważnej awarii.

Dlatego dobrą praktyką jest wymiana oleju co roku. Możesz to zrobić, podczas corocznego przeglądu. Niech uwzględni też wymianę filtrów oleju.

Czym grozi docieranie silnika na biegu jałowym?

Deska rozdzielcza samochodu, który stoi z włączonym silnikiem (prędkość 0 km/h, 900 obrotów / min.).

Na biegu jałowym (tzw. luzie) praca silnika osiąga jedyne 700-900 obr./min. To za mało dla prawidłowego dotarcia silnika.

Poza tym silniki spalinowe „nie lubią” takiej pracy. Są stworzone do obciążeń, wtedy mają się najlepiej.

Skutki docierania silnika na „pustym” biegu mogą być fatalne:

Problem ze smarowaniem elementów silnika.

  • Zbyt mała moc powoduje niskie ciśnienie w pompie oleju, a więc słabe i nierównomierne smarowanie.
  • Jednocześnie układ natryskowego chłodzenia nie otwiera się — tłoki za bardzo się rozgrzewają, ale ich elementy są niedostatecznie nasmarowane.
  • Podobny los spotyka turbosprężarkę — jest źle chłodzona i smarowana. Już 20 minut jazdy na bardzo niskich obrotach może uszkodzić np. turbosprężarkę.
  • Do zaworów i wałka rozrządu dostaje się zbyt mała ilość oleju — nie pracują przez to poprawnie.

Gromadzenie zanieczyszczeń.

  • Źle smarowane i nierozgrzane łożyska gromadzą brud.
  • Olej w silniku na jałowym biegu nie może odprowadzić drobinek pyłu i kurzu.

Utrudnione czyszczenie cylindrów.

  • Słaby przepływ oleju przez łożyska utrudnia „przeczyszczanie” cylindrów, które w tym trybie pracy również nadmiernie się brudzą.

Pierścienie tłokowe są rozszczelnione.

To ważny element w silniku samochodu. Pierścienie są niepozorne, ale mają duży wpływ na prawidłową pracę silnika.

Pełnią funkcję uszczelki między tłokiem a cylindrem, chroniąc te drugi element przed dostaniem się do środka niepożądanych zanieczyszczeń.

Niewłaściwa eksploatacja silnika może prowadzić do rozszczelnienia pierścieni tłoka. 

Są one podstawowym elementem uszczelniającym – zapobiegają przedostawaniu się:

  • nadmiaru oleju silnikowego do komory spalania oraz 
  • spalin do wnętrza silnika. 

Jakie objawy dają uszkodzone pierścienie tłokowe?

Usterka pierścieni powoduje rozszczelnienie i spadek kompresji w poszczególnych cylindrach. 

Można wtedy zaobserwować:

  • spadek mocy silnika, 
  • zwiększone zużycie oleju silnikowego (kto lubi ciągłe dolewki?),
  • zmianę zabarwienia spalin wynikającą ze zbyt dużej ilości oleju w komorze spalania (prowadzi to do zanieczyszczenia środowiska). 

Jeśli zaobserwujesz te objawy – nie czekaj, tylko rezerwuj najbliższy wolny termin u mechanika! 

Dalsza eksploatacja silnika w takim stanie będzie miała zły wpływ na cały układ zasilania.

Docieranie silnika po remoncie

Mechanik pracujący w warsztacie przy silniku samochodu

Po każdej poważniejszej naprawie lub modyfikacji silnik również trzeba dotrzeć. Obowiązują tu niemal identyczne zasady.

Jedyną różnicą jest regularne sprawdzanie poziomu oleju. Jego zużycie może być wyższe, ponieważ silnik nie jest nowy.

  • Na początku sprawdzaj poziom oleju po przejechaniu każdych 100 km (niektórzy radzą robić to nawet co 50 km),
  • a po 1 tys. km wymień filtr oleju.

Możesz spotkać się z propozycją docierania silnika w serwisie. Zwykle będzie to jednak odbywać się na biegu jałowym — wiesz już, czym to grozi…

Zdecydowanie lepiej przeprowadzić ten procesu na trasie i w zwykłych warunkach miejskich (czyli gdy przejeżdżasz min. 15 km, bez dużych korków w największy upał).

Docieranie innych elementów — hamulce i opony

Samochód w warsztacie widziany od strony kół.

Czy wiesz, że opony muszą przejechać nawet 500 km, zanim dojdą do swojej właściwej przyczepności? Traktuj je dobrze, aby przedłużyć ich niezawodność i trwałość.

Samochód to system złożony — mówimy o silniku, ale dla najlepszego efektu warto wziąć pod uwagę także hamulce i opony.

Tak! Te elementy też wymagają docierania.

  • Nowe okładziny, tarcze hamulcowe oraz opony pokrywa cienka warstwa ochronna. Zużywa się ona w trakcie jazdy.
  • Docieraj łagodnie, aby z wydobyć z hamulców i ogumienia to, co najlepsze.

Rozsądne podejście do nowego auta wpływa także na Twoje bezpieczeństwo.

Co zyskam, gdy będę starannie docierać silnik?

Silnik samochodowy z chromowanymi elementami

Czy przekonaliśmy Cię, że warto podejść do docierania silnika z uwagą?

Jeżeli dobrze dotrzesz silnik, uzyskasz wiele korzyści:

  • większą żywotność silnika,
  • lepsze osiągi,
  • mniejsze spalanie,
  • niższą emisję spalin,
  • mniejsze zużycie oleju,
  • ochronę przed nadmiernymi awariami.

4 proste zasady do stosowania

Cyfra 4 namalowana na asfalcie

Masz nowy samochód lub Twój silnik jest świeżo po naprawie? Pamiętaj o docieraniu i terminowej wymianie oleju.

Gdy docierasz silnik, przez pierwsze 1500 km unikaj:

  • przeciążania silnika (np. dynamicznego przyspieszania),
  • długotrwałej jazdy z wysokimi obrotami silnika (np. na autostradzie),
  • ostrej zmiany obrotów (w tym agresywnego hamowania silnikiem lub tzw. kick-down w skrzyni automatycznej),
  • częstego gaszenia / uruchamiania silnika (przez jakiś czas nie zrezygnuj z systemu start-stop).

I ważne: docierania silnika potrzebują również nowe auta w leasingu z serwisemwynajmie długoterminowym w Masterlease.

Samochód to skomplikowane urządzenie, o które trzeba po prostu dbać. Dzięki temu będziesz mieć pewność, że dojedziesz do celu na pewno i na czas.

Zapraszamy do kontaktu!

Propozycje? Pomysły?

Jeżeli chcesz pomóc nam wzbogacić powyższy tekst – zapraszam do kontaktu na LinkedIn.
Grzegorz Pniewski
Ekspert Masterlease